moja polska zbrojna
Od 25 maja 2018 r. obowiązuje w Polsce Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych, zwane także RODO).

W związku z powyższym przygotowaliśmy dla Państwa informacje dotyczące przetwarzania przez Wojskowy Instytut Wydawniczy Państwa danych osobowych. Prosimy o zapoznanie się z nimi: Polityka przetwarzania danych.

Prosimy o zaakceptowanie warunków przetwarzania danych osobowych przez Wojskowych Instytut Wydawniczy – Akceptuję

Przysięga po stu latach

„Ja, żołnierz Wojska Polskiego przysięgam służyć wiernie Rzeczypospolitej...” – te słowa zabrzmią dziś na pl. Wolności w Poznaniu, gdzie ślubować będzie 240 terytorialsów z 12 Brygady WOT. Dokładnie sto lat wcześniej w tym samym miejscu przysięgę składali pierwsi żołnierze Armii Wielkopolskiej wraz ze swoim dowódcą gen. Józefem Dowborem-Muśnickim.

– Dla mnie szczególnie ważna jest możliwość niesienia pomocy mojej społeczności. Mam nadzieję, że do sytuacji kryzysowych, w czasie których stałoby się to konieczne, nigdy nie dojdzie. Ale zawsze warto być przygotowanym – podkreśla Marek, nauczyciel i opiekun klasy mundurowej ze Środy Wielkopolskiej. Jeszcze w ubiegłym tygodniu wraz z sześcioma swoimi uczniami szkolił się na poligonie w Biedrusku. Dziś stanie z nimi do przysięgi na pl. Wolności w centrum Poznania. – W sumie na placu stawi się 600 żołnierzy z 12 Wielkopolskiej Brygady Obrony Terytorialnej. Ślubować będzie 240 – informuje szer. Anna Szymaniak, rzecznik brygady. – Będzie nam towarzyszyć kompania honorowa Szkoły Podoficerskiej Wojsk Lądowych w Poznaniu wraz z pocztem sztandarowym i orkiestra reprezentacyjna Inspektoratu Wsparcia Sił Zbrojnych z Bydgoszczy – dodaje.

Po przysiędze członkowie poznańskich grup rekonstrukcji historycznej pokażą spektakl nawiązujący do czasów powstania wielkopolskiego. Okazja jest bowiem niezwykła. Dokładnie sto lat wcześniej, w tym samym miejscu uroczyste ślubowanie złożyli pierwsi żołnierze Armii Wielkopolskiej. – Do powstańczej tradycji odwoływaliśmy się przez cały ubiegły rok, przygotowując akcje promocyjne i edukacyjne, projektując odznaki pamiątkową i rozpoznawczą, czy też zabiegając o to, by patronem naszej brygady stał się gen. Stanisław Taczak, pierwszy dowódca powstania – wymienia ppor. Mikołaj Klorek z 12 Brygady WOT. – Dzisiejsza przysięga to dla nas zwieńczenie tych działań – dodaje.

Powstanie wielkopolskie wybuchło 27 grudnia 1918 roku. Na początku do boju poszło kilkanaście tysięcy ochotników Polaków, którzy mieli za sobą służbę w niemieckiej armii, członków Towarzystwa Gimnastycznego „Sokół” czy skautów. Wykorzystując zaskoczenie przeciwnika, opanowali Poznań i pokaźne połacie Wielkopolski. Powstańcze oddziały szybko zaczęły być przekształcane w regularną armię. Proces zainicjował pierwszy dowódca zrywu, Stanisław Taczak, wówczas jeszcze w stopniu majora. Ostatecznie sfinalizował go gen. Józef Dowbor-Muśnicki, który przejął dowodzenie 16 stycznia 1919.

Rotmistrz Teodor Raszewski na czele kombinowanego szwadronu Pułku Konnych Strzelców Straży Poznańskiej (od 29 stycznia 1919 r. 1 Pułku Ułanów Wielkopolskich) podczas uroczystości zaprzysiężenia Wojsk Wielkopolskich w Poznaniu, 26 stycznia 1919 r. Fot. Muzeum Powstania Wielkopolskiego

Armia Wielkopolski oparta była na przymusowym poborze. Powołania najpierw otrzymali młodzi mężczyźni z roczników 1897, 1898 i 1899. 26 stycznia 1919 roku pierwsi członkowie nowej formacji złożyli uroczystą przysięgę na poznańskim pl. Wilhelmowskim (taką nazwę nosił wówczas pl. Wolności). – Do ślubowania stanęli żołnierze 1 Pułku Strzelców Wielkopolskich, który swój rodowód wywodził z 1 Kompanii Skautowej dowodzonej przez Wincentego Wierzejewskiego – wyjaśnia Wawrzyniec Wierzejewski, wnuk dowódcy i prezes wielkopolskiego oddziału Towarzystwa Pamięci Powstania Wielkopolskiego 1918/1919. Rota mówiła o służbie Polsce i narodowi polskiemu, a także posłuszeństwie wobec komisarza Naczelnej Rady Ludowej w Poznaniu i dowódców mianowanych przez komisariat. Podczas uroczystości gen. Dowbor-Muśnicki odebrał sztandar z rąk stojącego na czele NRL Wojciecha Korfantego. Potem pułk przedefilował przed mieszkańcami Poznania. – To był faktyczny początek Armii Wielkopolskiej – podkreśla Wincenty Wierzejewski.

Liczebność nowo powołanego wojska rosła z miesiąca na miesiąc. W szczytowym okresie przekroczyła 100 tys. żołnierzy. Do tego Polacy dysponowali 100-tysięczną Strażą Ludową. Sama armia składała się z trzech dywizji piechoty, brygady kawalerii, trzech brygad artylerii i lotnictwa. Miała też saperów, specjalistów od łączności, czy służbę sanitarną. Umundurowanie oparte zostało na wzorach niemieckich. – Historycy szacują, że pod koniec wielkiej wojny w magazynach na terytorium Cesarstwa Niemieckiego znajdowało się około miliona kompletów wojskowego ekwipunku – wyjaśnia Wierzejewski. Duża część tych zasobów przechowywana była na terenie Wielkopolski, a powstańcy magazyny przejmowali. Podobnie było z uzbrojeniem, którym Wielkopolska hojnie wspomagała odradzającą się Rzeczpospolitą.

– Armia Wielkopolska zdołała nie tylko ocalić zdobycze powstania. Jej żołnierze mieli też ogromny wpływ na kształtowanie się wschodnich granic Rzeczypospolitej. Walczyli w wojnie polsko-ukraińskiej, a potem wojnie przeciwko bolszewikom – przypomina Wierzejewski. Swoją obecność na tych frontach zaznaczyli także żołnierze, którzy 26 stycznia ślubowali na pl. Wilhelmowskim. W dwudziestoleciu międzywojennym jednostka, już jako 55 Pułk Piechoty, stacjonowała w Lesznie. Dowodził nią między innymi płk Stefan Rowecki, który kilka lat później przeszedł do historii jako generał „Grot”, dowódca Armii Krajowej. We wrześniu 1939 oddziały 55 Pułku zmagały się z Niemcami w pasie przygranicznym, organizując między innymi wypad na położone w Rzeszy miasteczko Fraustadt (dzisiejsza Wschowa), wzięły też udział w bitwie nad Bzurą i walkach w okolicach Sochaczewa.

Łukasz Zalesiński

autor zdjęć: WOT, Muzeum Powstania Wielkopolskiego

dodaj komentarz

komentarze


Serwis K9 w Polsce
 
Systemy obrony powietrznej dla Ukrainy
„Grand Quadriga ‘24”
NATO on Northern Track
Ustawa o obronie ojczyzny – pytania i odpowiedzi
„Pierwsza Drużyna” na start
Cień atomowej zagłady
MON przedstawiło w Senacie plany rozwoju sił zbrojnych
Ustawa o obronie ojczyzny – pytania i odpowiedzi
Sojusznicy ćwiczą w Drawsku
Ameryka daje wsparcie
Krwawa noc pośród puszczy
Święto Oddziału Specjalnego ŻW
Ustawa o obronie ojczyzny – pytania i odpowiedzi
Wioślarze i triatlonistka na podium
Układ nerwowy Mieczników
Zawsze gotowi do pomocy
Wojskowi medycy niosą pomoc w Iraku
„Wakacje z wojskiem”, czyli plan na lato
„Ryś” z laserem
Wszystkie misje AWACS-a
Sejmowa debata o bezpieczeństwie
Śladami ojca
Polska wiktoria na Monte Cassino
Więcej hełmów dla żołnierzy
Pytania o europejską tarczę
Camp Miron. Amerykańscy specjalsi w Polsce
Flota Bayraktarów w komplecie
Prezydent chce wzmocnienia odporności państwa
Po śladach polskich bohaterów
Morska Jednostka Rakietowa w Rumunii
Żołnierze ewakuują Polaków rannych w Gruzji
Memoriał gen. Andersa coraz bliżej
By Polska była bezpieczna
Tomczyk: „Tarcza Wschód” ma odstraszyć agresora
Nowe zadania szefa SKW
Sukcesy reprezentantek CWZS-u
Pływacy i maratończycy na medal
Polscy żołnierze stacjonujący w Libanie są bezpieczni
Barbara wzmocni polską obronę powietrzną
„Sarex ’24”: razem w czasie kryzysu
Polki pobiegły po srebro!
Ustawa o obronie ojczyzny – pytania i odpowiedzi
„Przekazał narodowi dziedzictwo myśli o honor i potęgę państwa dbałej”
Abramsy w pętli
Grupa Północna o wsparciu dla Ukrainy
They Will Check The Training Results in Combat
Mobilne dowodzenie
Dwa krążki kajakarki z „armii mistrzów”
Żołnierzu, wyślij dziecko na wakacje z Rewitą
Wielki triumf 2 Korpusu Polskiego
Wojna w świętym mieście, epilog
Na straży nieba
Dwa srebrne medale kajakarzy CWZS-u
Broń Hitlera w rękach AK
Ustawa o obronie ojczyzny – pytania i odpowiedzi
Dwie dekady ulepszania Sojuszu
Czego można się nauczyć od żołnierzy?
Bohater odtrącony
Kto wywalczy tytuł mistrza MMA?
Obradował Komitet Wojskowy Unii Europejskiej

Ministerstwo Obrony Narodowej Wojsko Polskie Sztab Generalny Wojska Polskiego Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych Dowództwo Operacyjne Rodzajów Sił Zbrojnych Wojska Obrony
Terytorialnej
Żandarmeria Wojskowa Dowództwo Garnizonu Warszawa Inspektorat Wsparcia SZ Wielonarodowy Korpus
Północno-
Wschodni
Wielonarodowa
Dywizja
Północny-
Wschód
Centrum
Szkolenia Sił Połączonych
NATO (JFTC)
Agencja Uzbrojenia

Wojskowy Instytut Wydawniczy (C) 2015
wykonanie i hosting AIKELO