moja polska zbrojna
Od 25 maja 2018 r. obowiązuje w Polsce Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych, zwane także RODO).

W związku z powyższym przygotowaliśmy dla Państwa informacje dotyczące przetwarzania przez Wojskowy Instytut Wydawniczy Państwa danych osobowych. Prosimy o zapoznanie się z nimi: Polityka przetwarzania danych.

Prosimy o zaakceptowanie warunków przetwarzania danych osobowych przez Wojskowych Instytut Wydawniczy – Akceptuję

Portrety pamięci

Centrum Weterana szuka kontaktów do rodzin żołnierzy, którzy zginęli przed laty na misjach. Na podstawie otrzymanych od nich fotografii powstaną portrety ich bliskich. – Chcemy upamiętnić wszystkich żołnierzy poległych i zmarłych w operacjach poza granicami państwa – mówi płk Szczepan Głuszczak, dyrektor Centrum Weterana.

Na stronie internetowej Centrum Weterana można znaleźć m.in. serwis poświęcony żołnierzom, którzy oddali swoje życie na służbie poza granicami kraju. Obok krótkiego biogramu, przy części z nich zamieszczone są portrety. Ich autorem jest pochodzący ze Stanów Zjednoczonych artysta Michael Reagan. Kilka lat temu oryginały 66 obrazów dostały rodziny poległych, a kopie trafiły do Centrum Weterana w Warszawie.

– Dlaczego Amerykanin maluje portrety polskich żołnierzy? – zastanawiał się szer. rez. Grzegorz Juszczyk, przeglądając witrynę Centrum Weterana. No i dlaczego nie wszyscy polegli mają swój portret? – Pomyślałem, że taka forma upamiętnienia należy się wszystkim misjonarzom, którzy nie wrócili do domów. Zaproponowałem, że naszkicuję portrety pozostałych żołnierzy – opowiada Juszczyk, który od 9 lat mieszka w Wielkiej Brytanii. Tak rozpoczęła się jego współpraca z Centrum Weterana. Do narysowania pozostało 55 portretów, bo łącznie zginęło i zmarło 121 wojskowych (w tzw. komisjach międzynarodowych, misjach pokojowych ONZ, UE i OBWE).

Aby powstały portrety, potrzebne są zdjęcia poległych. – Zdobycie fotografii to niełatwe zadanie, gdyż nie mamy adresów uczestników najstarszych misji: w Korei, Egipcie, Namibii czy Kambodży – podkreśla Andrzej Korus, kierownik Zespołu Edukacji i Tradycji Centrum Weterana Działań Poza Granicami Państwa. Aby zdobyć telefon czy adres do dzieci i żony poległego żołnierza, Andrzej Korus kontaktuje się z zarządami cmentarzy oraz urzędami miast w całej Polsce. Część adresów udało się pozyskać dzięki współpracy ze Stowarzyszeniem Kombatantów Misji Pokojowych ONZ oraz Zrzeszeniem Weteranów Działań poza Granicami Państwa. W nawiązaniu kontaktu z rodzinami pierwszych polskich oficerów poległych w Korei w 1955 r. – mjr. Jakuba Zygielskiego, kpt. Władysława Rudnika i por. Zygfryda Zielińskiego – pomógł kierownik Cmentarza Wojskowego na Powązkach, który pozostawił na ich grobach stosowne powiadomienia.

Chor. sztab. Andrzej Michał Bakselerewicz – Kambodża UNTAC 1993 r.

– Odnalezienie rodziny poległego w Namibii st. chor. Władysława Wojciechowskiego zajęło kilka miesięcy. Zlokalizowaliśmy jego mogiłę na cmentarzu w Świdnicy na Dolnym Śląsku. Otrzymany adres był nieaktualny, a troje jego dzieci los rozrzucił po kraju. W dotarciu do nich pomogli pracownicy Wydziału Spraw Obywatelskich Urzędu Miasta w Świdnicy – opowiada Andrzej Korus. Z papierowych zdjęć otrzymanych od rodzin robi on skany, które wysyła do szer. rez. Grzegorza Juszczyka do Wielkiej Brytanii.

– Upamiętnienie żołnierzy poległych w misjach poza granicami państwa to nasz moralny obowiązek i jedno z najważniejszych zadań. Pamiętamy o rocznicy śmierci każdego ze 121 żołnierzy i zapalamy tego dnia znicz pod Ścianą Pamięci – zapewnia płk Szczepan Głuszczak, dyrektor Centrum Weterana.

Inicjatywę, aby upamiętnić wszystkich żołnierzy, którzy polegli w misjach, chwali Małgorzata Wilczyńska przewodnicząca Stowarzyszenia Rodzin Żołnierzy Poległych „Pamięć i Przyszłość”. – Ucieszyliśmy się, że pomyślano także o tych, którzy zginęli lub zmarli przed laty – mówi.

Plut. Piotr Mikułowski - Macedonia Amber Fox, 2003 r.

Jeden z portretów trafi do Jadwigi Lewandowskiej. Jej mąż, star. chor. sztab. Eugeniusz Lewandowski, zginął w 1992 roku podczas misji UNTAC w Kambodży. – W tamtych latach nie było systemu, który objąłby pomocą pogrążoną w żałobie rodzinę – mówi wdowa. Cieszy się jednak z portretu męża, jaki otrzyma po blisko 30 latach od jego śmierci.

Dotychczas na podstawie zdjęć, jakie dostarczyły rodziny poległych, powstało 16 portretów. – Do rysowania używam ołówków o różnej twardości, a także wiszerów, które zmiękczają kreskę – tłumaczy Grzegorz Juszczyk. Zastrzega, że nie jest zawodowym grafikiem, rysowanie to jego hobby. Jeden portret wykonany na specjalnej tekturze powstaje w ciągu 5-8 godzin.

Dzięki współpracy z Departamentem Wojskowych Spraw Zagranicznych MON portrety wykonane do listopada zostaną przywiezione do kraju. Centrum Weterana zadba o ich odpowiednią oprawę, aby wręczyć je rodzinom 21 grudnia 2020 r. podczas uroczystości Dnia Pamięci o Poległych i Zmarłych w Misjach i Operacjach Wojskowych poza Granicami Państwa. Pozostałe portrety zostaną przekazane rodzinom w grudniu 2021 roku.

Małgorzata Schwarzgruber

autor zdjęć: MON, Grzegorz Juszczyk

dodaj komentarz

komentarze


Wojna w świętym mieście, część druga
 
Jakie wyzwania czekają wojskową służbę zdrowia?
Bezpieczeństwo ważniejsze dla młodych niż rozrywka
Gen. Kukuła: Trwa przegląd procedur bezpieczeństwa dotyczących szkolenia
Marcin Gortat z wizytą u sojuszników
Kadisz za bohaterów
W Brukseli o wsparciu dla Ukrainy
Zmiany w dodatkach stażowych
NATO na północnym szlaku
Prawda o zbrodni katyńskiej
WIM: nowoczesna klinika ginekologii otwarta
Tusk i Szmyhal: Mamy wspólne wartości
Cyberprzestrzeń na pierwszej linii
Rozpoznać, strzelić, zniknąć
Przygotowania czas zacząć
Front przy biurku
Polscy żołnierze stacjonujący w Libanie są bezpieczni
Głos z katyńskich mogił
Kosiniak-Kamysz o zakupach koreańskiego uzbrojenia
W Rumunii powstanie największa europejska baza NATO
Przełajowcy z Czarnej Dywizji najlepsi w crossie
Na straży wschodniej flanki NATO
Kolejne FlyEle dla wojska
Mundury w linii... produkcyjnej
Optyka dla żołnierzy
Ustawa o obronie ojczyzny – pytania i odpowiedzi
Strategiczna rywalizacja. Związek Sowiecki/ Rosja a NATO
Puchar księżniczki Zofii dla żeglarza CWZS-u
SOR w Legionowie
Sandhurst: końcowe odliczanie
Wojna w świętym mieście, epilog
Wieczna pamięć ofiarom zbrodni katyńskiej!
Polak kandydatem na stanowisko szefa Komitetu Wojskowego UE
Barwy walki
Charge of Dragon
Morska Jednostka Rakietowa w Rumunii
Rakiety dla Jastrzębi
Żołnierze-sportowcy CWZS-u z medalami w trzech broniach
Koreańska firma planuje inwestycje w Polsce
V Korpus z nowym dowódcą
NATO on Northern Track
Zbrodnia made in ZSRS
Wojna w Ukrainie oczami medyków
Ramię w ramię z aliantami
Ocalały z transportu do Katynia
Sprawa katyńska à la española
Wojna w świętym mieście, część trzecia
Szpej na miarę potrzeb
Żołnierze ewakuują Polaków rannych w Gruzji
Zachować właściwą kolejność działań
Ustawa o obronie ojczyzny – pytania i odpowiedzi
Szarża „Dragona”
Strażacy ruszają do akcji
Więcej pieniędzy dla żołnierzy TSW
Aleksandra Mirosław – znów była najszybsza!
Odstraszanie i obrona
NATO zwiększy pomoc dla Ukrainy
Potężny atak rakietowy na Ukrainę
25 lat w NATO – serwis specjalny
Święto stołecznego garnizonu
Ustawa o obronie ojczyzny – pytania i odpowiedzi

Ministerstwo Obrony Narodowej Wojsko Polskie Sztab Generalny Wojska Polskiego Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych Dowództwo Operacyjne Rodzajów Sił Zbrojnych Wojska Obrony
Terytorialnej
Żandarmeria Wojskowa Dowództwo Garnizonu Warszawa Inspektorat Wsparcia SZ Wielonarodowy Korpus
Północno-
Wschodni
Wielonarodowa
Dywizja
Północny-
Wschód
Centrum
Szkolenia Sił Połączonych
NATO (JFTC)
Agencja Uzbrojenia

Wojskowy Instytut Wydawniczy (C) 2015
wykonanie i hosting AIKELO